
W dniu 25 marca 2026 r. w Mniszewie odbyło się uroczyste otwarcie trzeciej Budki Nietelefonicznej na terenie powiatu kozienickiego, stanowiącej część projektu realizowanego przez Stowarzyszenie LGD „Puszcza Kozienicka” pn. „Dziedzictwo kulturowe w nowej odsłonie – budki historii”. Celem projektu jest popularyzacja lokalnej historii, tradycji i kultury w nowoczesnej i atrakcyjnej formie, angażującej zarówno mieszkańców, jak i turystów. Projekt jest finansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Planu Strategicznego Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027.
Budka Nietelefoniczna w Mniszewie wyróżnia się przemyślaną formą oraz bogatą treścią. Zewnętrzna oprawa graficzna w formie graffiti o charakterze antywojennym promuje wartości pokoju, tolerancji i sprzeciwu wobec przemocy. Wnętrze instalacji przenosi odwiedzających w realia dawnych lat, a centralnym elementem jest „aparat nietelefoniczny”, umożliwiający wybór opowieści i odsłuchanie historii związanych z Mniszewem i jego okolicami.
Opowieści prowadzone są przez trzech narratorów: mieszkankę okolic, żołnierza oraz dziecko dorastające w cieniu wojny. Mieszkanka okolic przybliża dzieje Mniszewa , rozwój miasta, powstanie dworu, kościoła, cukrowni i gorzelni oraz dramatyczne wydarzenia II wojny światowej, ukazując życie codzienne mieszkańców, skutki działań wojennych oraz trud powrotu do odbudowywanej społeczności. Żołnierz przedstawia realia frontu i życia w ruchu oporu, opisując walki na przyczółku warecko-magnuszewskim, codzienne życie partyzantów oraz poświęcenie i niepewność towarzyszącą działaniom wojennym. Narracje dziecka pozwalają spojrzeć na wojnę oczami najmłodszych mieszkańców, ukazując lęk, zagubienie i trudności związane z bombardowaniami, przymusowymi schronieniami i wysiedleniami, jednocześnie promując wartości wolności, odpowiedzialności i wspólnoty.
Uroczystego otwarcia i symbolicznego przecięcia wstęgi dokonali Prezes Zarządu LGD „Puszcza Kozienicka” Irena Bielawska oraz Burmistrz Miasta i Gminy Magnuszew Wojciech Wachnik.
Serdeczne podziękowania kierujemy do Gminy Magnuszew za wsparcie, pomoc merytoryczną oraz udostępnienie materiałów historycznych, które umożliwiły realizację przedsięwzięcia.
Budka Nietelefoniczna w Mniszewie (Mniszew 4A) znajduje się przy Skansenie Militarnym I Armii Wojska Polskiego. Zachęcamy do odwiedzenia instalacji i wysłuchania lokalnych historii.









